Nieuwe Machineverordening vanaf 20 januari 2027: wat verandert er voor jouw machines?
- 17 november 2026
Op 20 januari 2027 verandert de wetgeving voor iedereen die machines bouwt, invoert of verdeelt. Vanaf dan geldt de Machineverordening (EU) 2023/1230 en verdwijnt de huidige Machinerichtlijn 2006/42/EG, die sinds 2009 de regels bepaalde.
Voor wie een machine op de Europese markt brengt, is dat ook het moment om één klein maar wettelijk verplicht onderdeel na te kijken: de CE-typeplaat.
Wat moet er onder de nieuwe Machineverordening op je CE-typeplaat staan? Wat blijft hetzelfde en wat komt erbij? In deze blog zetten we het voor jou op een rij.
Niet veel tijd? Dit zijn de belangrijkste takeaways:
- De datum ligt vast. De Machineverordening is verplicht van toepassing vanaf 20 januari 2027. Er is geen periode waarin richtlijn en verordening naast elkaar bestaan.
- De basisgegevens blijven. Aanduiding van de machine, serie of type, bouwjaar, serienummer en CE-markering blijven nog altijd op de machine staan.
- Digitale contactgegevens komen erbij. Naast naam en postadres vermeld je als fabrikant nu ook je website, e-mailadres of ander digitaal contactpunt.
- De handleiding mag digitaal. Op voorwaarde dat op de machine staat hoe de gebruiker ze kan raadplegen.
- Zichtbaar, leesbaar en onuitwisbaar. Die eis blijft gelden voor de CE-markering én voor de andere markeringen op de machine.
Wat is de Machineverordening en vanaf wanneer geldt ze?
De Machineverordening (EU) 2023/1230 is de Europese wet die de gezondheids- en veiligheidseisen vastlegt voor machines, verwante producten en niet voltooide machines. Ze vervangt de Machinerichtlijn 2006/42/EG en is verplicht van toepassing vanaf 20 januari 2027.
De verordening werd gepubliceerd op 29 juni 2023. Fabrikanten en andere marktdeelnemers kregen daarna 42 maanden om zich voor te bereiden.
Twee zaken zijn belangrijk om te onthouden:
- Geen overgangsperiode waarin je mag kiezen. Er is geen co-existentieperiode: vanaf 20 januari 2027 geldt enkel nog de nieuwe verordening.
- Een verordening werkt rechtstreeks. Een richtlijn moest elke lidstaat nog omzetten in eigen wetgeving. De verordening geldt in alle lidstaten op dezelfde manier, zonder ruimte voor een uiteenlopende toepassing.
Wat moet er op een CE-typeplaat staan volgens de nieuwe Machineverordening?
Een CE-typeplaat is het plaatje op een machine waarop de fabrikant de wettelijk verplichte identificatiegegevens en de CE-markering aanbrengt. De Machineverordening somt die gegevens op in artikel 10 en artikel 24.
Volgens artikel 10, lid 5 en lid 6 en artikel 24 staat op de machine minstens het volgende:
- De aanduiding van de machine of het model.
- De serie of het type.
- Het bouwjaar: het jaar waarin het productieproces werd afgerond.
- Het partij- of serienummer, of een ander bestaand identificatiemiddel.
- De gegevens van de fabrikant: naam, geregistreerde handelsnaam of geregistreerd handelsmerk, en postadres.
- Een digitaal contactpunt: website, e-mailadres of andere digitale contactgegevens.
- De CE-markering, in bepaalde gevallen gevolgd door het identificatienummer van de aangemelde instantie.
Lukt dat door de omvang of de aard van de machine niet, dan mogen deze gegevens op de verpakking of in een begeleidend document staan. Voor de meeste machines blijft een CE-typeplaat de eenvoudigste manier om alles overzichtelijk op één plek te bundelen.
Afhankelijk van het type machine komen er nog gegevens bij. Mobiele machines vermelden bijvoorbeeld het nominale vermogen in kilowatt en de massa in kilogram (bijlage III, punt 3.6.2).
Op hijs- en hefmachines staat de maximale werklast (bijlage III, punt 4.3.3). En is een machine gebouwd voor een omgeving met ontploffingsgevaar, dan moet ook dat vermeld worden (bijlage III, punt 1.7.3).
Wat blijft gelijk en wat is nieuw?
De kern van de typeplaat blijft herkenbaar. Wie vandaag een correcte plaat heeft, begint dus niet van nul. Toch zijn er drie punten die je best nakijkt.
1. Digitale contactgegevens van de fabrikant
Dit is de meest zichtbare wijziging. De verordening wil de communicatie tussen fabrikanten, toezichthouders en gebruikers vlotter maken. Daarom moeten fabrikanten en importeurs naast hun postadres ook een website, e-mailadres of andere digitale contactgegevens vermelden. Het adres vermeldt één plaats waar contact kan worden opgenomen met de fabrikant, in een taal die gebruikers en markttoezichtautoriteiten gemakkelijk begrijpen.
2. Ook de importeur staat op de machine
Voer je machines in van buiten de Europese Unie? Dan vermeld je als importeur je eigen naam, handelsnaam of handelsmerk, postadres en digitale contactgegevens op de machine, of als dat niet mogelijk is op de verpakking of in een begeleidend document. In de praktijk kan dat met een extra machineplaatje naast de typeplaat van de fabrikant.
3. De verwijzing naar de digitale handleiding
De gebruiksaanwijzing mag voortaan in digitaal formaat worden verstrekt. Daar hangen wel voorwaarden aan vast, die je vindt in artikel 10, lid 7:
- Op de machine staat aangegeven hoe de digitale gebruiksaanwijzing kan worden geraadpleegd.
- De gebruiker kan de handleiding afdrukken, downloaden en opslaan.
- De handleiding blijft online toegankelijk tijdens de verwachte levensduur van de machine en minstens tien jaar nadat ze in de handel is gebracht.
- Vraagt de gebruiker er bij de aankoop om, dan bezorgt de fabrikant de handleiding binnen een maand kosteloos op papier.
De verordening schrijft niet voor hoe je die verwijzing aanbrengt. Een QR-code is een voor de hand liggende keuze.
Belangrijk is dat de code even lang leesbaar blijft als de machine meegaat. Een QR plaatje in aluminium of RVS, of een QR-code die meteen op de typeplaat zelf staat, is dan een logische oplossing. Voor minder veeleisende omgevingen kan ook een QR code label volstaan.
Benieuwd hoe een QR-code op jouw machine eruit kan zien?
Zichtbaar, leesbaar en onuitwisbaar: wat betekent dat in de praktijk?
De CE-markering moet zichtbaar, leesbaar en onuitwisbaar op de machine worden aangebracht (artikel 24, lid 1). Bijlage III, punt 1.7.3 legt dezelfde eis op aan de andere markeringen op de machine.
Een typeplaat die na enkele jaren verbleekt, loskomt of onleesbaar wordt door reinigingsmiddelen, voldoet dus niet meer. Ontbreken de gegevens van de fabrikant of zijn ze onvolledig, dan spreekt de verordening van formele niet-conformiteit en kan een lidstaat eisen dat je dat rechtzet.
Net daarom drukken wij bij Aluscreen de gegevens niet óp maar ín het aluminium. De inkt zit in de anodisatielaag, die daarna wordt afgedicht. Er ligt dus geen inktlaag op het oppervlak die kan afslijten of loslaten.
Hoe dat precies werkt, lees je in onze blog:
Waarom drukken ín aluminium beter werkt dan erop.
Welk materiaal het best past, hangt af van de omgeving waarin je machine terechtkomt:
- CE-typeplaat in aluminium: onuitwisbaar en krasvast, in full colour en met variabele data zoals serienummers en QR-codes. Standaard in 1 mm, omdat er bij veel klanten nog nummers ingeslagen worden.
- CE-typeplaat in RVS: lasergegraveerd, voor heavy-duty omgevingen of strenge hygiëne-eisen.
- CE-typeplaat in kunststof, gegraveerd: een alternatief wanneer metaal geen optie is.
- CE-typeplaat als label: zelfklevend, voor toepassingen waar schroeven niet kan.
Checklist: is je CE-typeplaat klaar voor 20 januari 2027?
De Nederlandse technologiefederatie FME neemt het actualiseren van de CE-markering en de typeplaat op als stap in haar stappenplan voor de Machineverordening. Met deze vijf vragen kijk je je eigen plaat na:
- Staan alle identificatiegegevens erop? Aanduiding of model, serie of type, bouwjaar en serienummer.
- Zijn je contactgegevens volledig? Naam, handelsnaam of handelsmerk, postadres én een website of e-mailadres.
- Werk je met een digitale handleiding? Dan staat op de machine hoe de gebruiker ze kan raadplegen.
- Ben je importeur? Dan staan ook jouw gegevens op de machine.
- Blijft alles leesbaar? Ook na jaren gebruik, reiniging en weer en wind.
Deze checklist vervangt je eigen conformiteitsbeoordeling niet. Welke gegevens voor jouw machine verplicht zijn, bepaal je als fabrikant op basis van de verordening en de normen die je toepast. Wij zorgen ervoor dat die gegevens correct, duurzaam en tijdig op de plaat staan.
Je typeplaten tijdig in orde met Aluscreen
Al meer dan 35 jaar maken we CE-typeplaten voor machinebouwers, in onze eigen fabriek in België. Drukken, graveren en afwerken gebeurt onder één dak, zonder tussenpartijen. Daardoor leveren we snel, voor kleine én grote oplages.
Moet je bestaande lay-out aangepast worden aan de nieuwe gegevens? Bezorg ons je huidige plaat of tekening en vertel ons in welke omgeving de machine terechtkomt. Dan bekijken we samen welk materiaal en welke techniek het best passen.
Neem gerust contact op met Gaëlle, of vraag meteen een offerte aan:
Veelgestelde vragen over de CE-typeplaat en de Machineverordening
Vanaf wanneer geldt de Machineverordening?
De Machineverordening (EU) 2023/1230 is verplicht van toepassing vanaf 20 januari 2027. Vanaf die datum vervangt ze de Machinerichtlijn 2006/42/EG volledig. Er is geen periode waarin beide naast elkaar gelden.
Moet ik de typeplaat van bestaande machines vervangen?
Nee. Machines die vóór 20 januari 2027 in overeenstemming met de Machinerichtlijn op de markt zijn gebracht, hoeven niet opnieuw beoordeeld te worden. Dat verandert wanneer een machine substantieel gewijzigd wordt: wie die wijziging uitvoert, wordt dan als fabrikant beschouwd.
Is een QR-code op de typeplaat verplicht?
Nee. Een QR-code is niet verplicht. Werk je met een digitale gebruiksaanwijzing, dan moet je wel op de machine aangeven hoe die kan worden geraadpleegd (artikel 10, lid 7). Een QR-code op de typeplaat of op een apart QR plaatje is daar een praktische manier voor.
Mag de handleiding van een machine volledig digitaal zijn?
Ja, de gebruiksaanwijzing mag in digitaal formaat worden verstrekt. De gebruiker moet ze kunnen afdrukken, downloaden en opslaan, en ze moet minstens tien jaar online beschikbaar blijven. Vraagt de gebruiker er bij de aankoop om, dan krijgt hij de handleiding binnen een maand kosteloos op papier. Voor machines die door niet-professionele gebruikers gebruikt kunnen worden, blijft de essentiële veiligheidsinformatie op papier verplicht.
Wie is verantwoordelijk voor de inhoud van de CE-typeplaat?
De fabrikant van de machine. Door de EU-conformiteitsverklaring op te stellen, neemt de fabrikant de verantwoordelijkheid op zich voor de overeenstemming van de machine met de verordening (artikel 21, lid 4). Aluscreen produceert de plaat op basis van de gegevens die je aanlevert en denkt mee over materiaal, techniek en leesbaarheid.
Welk materiaal kies ik het best voor een CE-typeplaat?
Dat hangt af van de omgeving. Aluminium waarin gedrukt wordt, is onuitwisbaar, krasvast en geschikt voor de meeste industriële toepassingen. RVS is aangewezen voor heavy-duty omgevingen of strenge hygiëne-eisen. Een zelfklevend label kan volstaan waar een plaat niet bevestigd kan worden.